in

Jak urządzić kuchnię?

Reklama

5/5 (19)

Planujesz budowę domu lub remont mieszkania? Twoja obecna kuchnia jest niewygodna i niepraktyczna? Przeszkadzają Ci zbyt duże odległości między lodówką i zlewem? Masz za mało blatów roboczych? Trudno jest dostać się do niektórych szafek? Chcesz to zmienić? Dobrze trafiłeś! Poznaj kilka wskazówek, przydatnych podczas planowania idealnej i funkcjonalnej kuchni!

Nie muszę Cię przekonywać, że kuchnia to jedno z najważniejszych miejsc w każdym domu. Jest strefą wspólnych posiłków, gdzie toczą się rozmowy między domownikami, punktem przyrządzania smakowitych potraw dla rodziny i znajomych, a czasami nawet obszarem wypoczynku lub odrabiania lekcji przez najmłodszych mieszkańców domu.

Ważne jest zatem, żeby kuchnia była zaplanowana w taki sposób, aby ułatwiała i uprzyjemniała wszystkie te czynności. W większości przypadków każda z kuchni użytkowana jest co najmniej kilka, a nawet kilkanaście lat, więc warto poświęcić jej chwilę.

Jeśli jesteś przed etapem budowy domu lub Twoje mieszkanie na razie jest w stanie surowym, masz więcej czasu na rozplanowanie kuchni i innych pomieszczeń. Jeżeli natomiast uważasz, że w Twojej istniejącej już kuchni zaaranżowana przestrzeń jest mało praktyczna i niezbyt wygodna, myślę, że niektóre z poniższych wskazówek mogą pomóc Ci to zmienić. Do dzieła!

Kuchnia z jasnymi meblami
Jasna zabudowa kuchenna z drewnianym blatem sprawia, że pomieszczenie wydaje się przestronniejsze

Jak zacząć planowanie kuchni?

Planowanie kuchni najlepiej jest rozpocząć już podczas tworzenia projektu domu lub w przypadku mieszkania – na etapie deweloperskim. Wtedy masz pewność, że w idealny sposób określisz jej położenie na planie domu, dostosujesz do stron świata, określisz powierzchnię, zdecydujesz, czy konieczna będzie osobna spiżarnia lub połączenie z salonem lub jadalnią.

Dokładnie przemyśl również takie zagadnienia, jak:

  1. Potrzeby i przyzwyczajenia domowników – dużo gotujesz? A może zazwyczaj podgrzewasz gotowe posiłki?
  2. Umieszczenie wyspy – jeśli najczęściej przyrządzasz potrawy z domownikami lub przyjaciółmi, wyspa zapewni komfortowe korzystanie z płyty kuchennej.
  3. Rozmieszczenie punktów oświetleniowych i instalacji elektrycznej – pomyśl, gdzie umieścisz najpotrzebniejsze sprzęty, zapewnij dopływ wody, gniazdka, podłączenie gazu i odpowiednie doświetlenie, szczególnie blatów roboczych.
  4. Styl aranżacji kuchni – nie pozwól, aby w Twoim domu zapanował chaos stylistyczny.
  5. Styl aranżacji pozostałych pomieszczeń w domu, szczególnie salonu i jadalni w przypadku kuchni otwartej.
  6. Wybór kolorów i materiałów – szczególnie przy kuchni otwartej muszą współgrać z innymi sąsiadującymi pokojami.
  7. Sprzęt AGD – jest to szczególnie ważne, jeśli planujesz meble na wymiar. Te urządzenia, z których najczęściej korzystasz, powinny być umieszczone blisko blatu roboczego.
  8. Częstotliwość robienia zakupów i sposób ich przechowywania – zastanów się, jak często robisz zakupy, gdzie chcesz przechowywać produkty, pomyśl nad rozmiarem lodówki, pojemnością szafek i czy planujesz spiżarnię.
  9. Leworęczność – w przypadku osób leworęcznych układ poszczególnych stref pracy zmienia się.
  10. Wzrost – wyższy lub niższy wzrost domowników determinuje wysokość blatów.
  11. Kształt kuchni, ilość okien, wysokość parapetów – określają, jakie rozwiązania możesz wprowadzić w aranżację, układ mebli, położenie wyspy.
  12. Budżet – po odpowiedzi na powyższe pytania określ kwotę, jaką możesz przeznaczyć na funkcjonalną kuchnię.

Odpowiedź na te zagadnienia pozwoli Ci zaplanować ergonomiczną przestrzeń i unikniesz w przyszłości kosztownych przeróbek.

Reklama

Optymalna lokalizacja kuchni w domu

Komfortowym umiejscowieniem kuchni w domu jest sąsiedztwo:

  • spiżarni, w której będą znajdować się najpotrzebniejsze produkty spożywcze,
  • jadalni lub salonu, w którym będziecie spożywać wspólne posiłki i przyjmować gości,
  • przedpokoju lub garażu, co zdecydowanie ułatwi Ci wnoszenie zakupów,
  • tarasu lub balkonu, gdzie będziecie spędzać niedzielne popołudnia z rodziną lub znajomymi.

Położenie kuchni względem stron świata

Przyjmuje się, że optymalnym umiejscowieniem kuchni jest strona północna lub wschodnia. Dzięki temu możliwe jest zachowanie niższej temperatury w pomieszczeniu, bez narażania go na nadmierne nagrzewanie słońcem, zwłaszcza latem. Kuchnia to miejsce, gdzie podczas gotowania i pieczenia temperatura podnosi się, zatem przyjemny chłód jest jak najbardziej pożądany.

Dodatkowo możesz zaplanować kuchnię w takim miejscu, które umożliwi Ci obserwację furtki i bramy, albo ogrodu lub placu zabaw, gdzie najczęściej bawią się Twoje dzieci. Dzięki temu będziesz mógł spoglądać na to, co dzieje się na zewnątrz, bez opuszczania kuchni i ryzyka, że zapomnisz o pysznej pieczeni w piekarniku.

Jaka powierzchnia kuchni?

W tym przypadku nie ma złotej reguły. Przede wszystkim zastanów się, jak często gotujecie w domu, jak dużą masz rodzinę i czy lubicie przyrządzać potrawy wspólnie. Ważne jest także to, czy będziesz w niej spożywać posiłki i przyjmować gości – w tym przypadku warto zaprojektować więcej blatów roboczych i większą płytę kuchenną oraz lodówkę.

Jeśli chcesz otworzyć kuchnię, sama jej powierzchnia może być nieco mniejsza – zyskujesz dodatkowo powierzchnię salonu lub jadalni. Jeśli wolisz kuchnię zamkniętą, pomyśl nad nieco większym metrażem.

Reklama

Kuchnia otwarta, częściowo otwarta, czy zamknięta?

Kuchnia otwarta

Współcześnie coraz więcej mieszkań i domów ma otwartą przestrzeń. Dążymy do umownego wydzielania stref, na przykład pracy i wypoczynku, za pomocą charakterystycznego oświetlenia lub mebli, rezygnując ze ścian.

Zalety kuchni otwartej

Kuchnia otwarta na salon i jadalnię sprawia wrażenie przestronności, wielkości i światła, a domownicy mają swobodę przebywania razem, nawet jeśli są pochłonięci swoimi codziennymi czynnościami. Taka kuchnia optycznie powiększa przestrzeń domu lub mieszkania i zapewnia uzupełniające oświetlenie.

Dodatkowo, zamiast osobnego stołu w kuchni i jadalni możesz zdecydować się na jeden wspólny, łączący oba pomieszczenia. Bliskość stołu ułatwia serwowanie posiłków, sprzątanie i sprawniejsze poruszanie się pomiędzy poszczególnymi strefami.

Kuchnia otwarta sprzyja rozmowom i wspólnemu gotowaniu, bo zapewnia odpowiednią ilość miejsca dla każdego kucharza. Nie ma więc konieczności opuszczania kuchni i przechodzenia do salonu lub jadalni, aby porozmawiać chwilę z przyjaciółmi lub usłyszeć zabawną historię. Ile razy zdarzyło Ci się być tak pochłonięty rozmową, że danie obiadowe się spaliło :)?

Gotując w kuchni otwartej, możesz oglądać telewizję – ulubione programy, filmy lub seriale. Szczególnie przydatne jest dla fanów programów kulinarnych – gotowanie w towarzystwie mistrzów gastronomii jest jeszcze przyjemniejsze, prawda? Przyrządzając potrawy, możesz także zerkać na dzieci bawiące się w salonie.

Kuchnia otwarta zapewnia większą przestrzeń, więc jest ona bardziej elastyczna i może pełnić więcej funkcji – przykładowo stół może stać się miejscem odrabiania lekcji, czytania książek lub wspólnych gier i zabaw.

Decydując się na kuchnię otwartą, możesz wyróżnić oryginalne formy stylizacji wnętrza – ciekawą wyspę, barek, mniejsze gadżety kuchenne, a nawet designerskie duże AGD. Ogranicza Cię tylko Twoja wyobraźnia!

Wady kuchni otwartej

Jedną z wad kuchni otwartej jest szybkie rozprzestrzenianie się zapachów po pozostałych pomieszczeniach. Posiadanie odpowiedniej wentylacji i okapu nie zatrzyma wszystkich intensywnych aromatów, które wnikają w tapicerkę, firany, zasłony, a para osiada na meblach (chociaż z drugiej strony przyjemna woń pieczeni, rozchodząca się po domu wzmaga apetyt :)).

Dla niektórych utrzymanie idealnego porządku w kuchni jest czasami niewykonalne 🙂 posiadając otwartą kuchnię, musisz liczyć się z tym, że nieład, brud i niepozmywane naczynia nie wyglądają zbyt estetycznie i przyciągają wzrok. Na blatach warto umieszczać jak najmniej sprzętów i akcesoriów, co pozwoli na uniknięcie wrażenia bałaganu.

Kolejną z wad jest hałas sprzętów – kuchenek, okapów, czajników, zmywarek. Pomimo iż współczesne urządzenia mają coraz nowocześniejsze rozwiązania i pracują coraz ciszej, nie da się całkowicie uniknąć hałasów. Szczególnie, jeśli często korzystasz z mikserów czy blenderów. Głośni bywają także pracujący kucharze – wyciąganie sztućców, naczyń i korzystanie z bieżącej wody może nie być przyjemne dla uszu odpoczywających w salonie domowników.

Jeśli masz małe dzieci, ograniczenie dostępu do kuchni otwartej nie będzie proste. Musisz mieć na uwadze, że będą miały wygląd do szuflad i szafek, gorących garnków i patelni, więc są narażone na drobne wypadki. Pamiętaj, że zapewnienie bezpieczeństwa to podstawa!

Czasami zdecydowanie się na otwartą kuchnię zwiększa budżet, szczególnie jeśli planujesz wybrać droższe materiały wykończeniowe i sprzęt AGD do zabudowy, który jest kosztowniejszy od wolnostojącego. Widok kuchni z innych pomieszczeń nierzadko mobilizuje nas do wyboru bardziej ekskluzywnych mebli i oświetlenia, a także zastosowania spójnych stylistycznie rozwiązań.

Otwarta kuchnia
Kuchnia otwarta na salon i jadalnię – jednolita podłoga optycznie powiększa przestrzeń

Kuchnia częściowo otwarta

Jak już wiesz, kuchnia całkowicie otwarta wymusza na domownikach ciągłe utrzymywanie blatów, zlewów i innych sprzętów w czystości i porządku. Dla osób, które wolą zostawić sprzątanie „na później”, idealnie sprawdzi się kuchnia częściowo otwarta. Jej cechą charakterystyczną jest to, że główne blaty robocze i miejsca newralgiczne są delikatnie przysłonięte.

Jak to zrobić? Oto kilka wskazówek:

  • wyższy blat lub barek – mogą znajdować się na łączeniu kuchni z jadalnią lub salonem, a dzięki zwiększonej wysokości przysłonią blaty robocze po stronie kuchni,
  • półwysep lub wyspa – część frontową możesz delikatnie podnieść, przysłaniając zlewozmywak i blaty,
  • wnęka – wbudowanie kuchni lub jej części we wnękę pozwoli Ci uniknąć spojrzeń na nieporządek,
  • przesłona w postaci parawanu, rzeźby lub mebla – przyciągną wzrok gości, zamiast zwracać uwagę na bałagan szefa kuchni,
  • przesuwane drzwi – na co dzień mogą zostać otwarte lub być całkowicie schowane w ścianie. W razie nagłych wypadków możesz je zasłonić, dzięki czemu nieporządek pozostanie ukryty,
  • niski murek lub szyba – dobrze sprawdzi się półprzezroczysta lub piaskowana szyba albo niewysoki murek, który zasłonią wybrane miejsca,
  • ścianka – dzięki niej zyskasz możliwość powieszenia dodatkowej półki lub szafki, a od strony salonu telewizora, obrazu lub plakatu,
  • zamknięte fronty mebli – rezygnacja z otwartych półek wymusza chowanie sprzętów i naczyń do szafek, a pełne fronty sprawiają wrażenie harmonii,
  • konsekwentna aranżacja – wystrój spójny z pozostałymi pomieszczeniami sprawi, że kuchnia „wtopi się” i nie będzie przyciągać wzroku. Zastosuj te same lub podobne materiały, kolory i faktury. Kilka mocniejszych akcentów kolorystycznych w salonie sprawi, że to tam będą kierować się oczy gości (przykładowo kanapa lub fotel w intensywnym kolorze),
  • umiejscowienie kuchni na planie domu – kuchnia poza osią główną salonu pozwoli Ci pozostawić ją otwartą, ale nie będzie widoczna w tak dużym stopniu.
Kuchnia otwarta częściowo
Kuchnia częściowo otwarta na salon – przesuwane drzwi pozwolą na ukrycie nieporządku przed spojrzeniami Twoich gości

Kuchnia zamknięta

Kuchnia zamknięta to rozwiązanie wybierane coraz rzadziej, ale idealne dla tych, którzy lubią przyrządzać posiłki w spokoju i jest to dla nich chwila wytchnienia i relaksu. Jeśli kuchnia to przede wszystkim Twoje królestwo, wybór takiego rozwiązania będzie doskonały.

Zalety kuchni zamkniętej

Jedną z głównych zalet kuchni zamkniętej jest możliwość sprzątania w wybranej przez Ciebie porze dnia, niekoniecznie zaraz po przyrządzeniu posiłku. Bałagan nie będzie widoczny w części, gdzie przebywają goście, co na pewno pozwoli Ci uniknąć krępujących spojrzeń.

Dzięki kuchni zamkniętej domownicy spędzający czas w salonie unikną hałasów i niepożądanych zapachów. W takim przypadku możesz wybrać nieco tańsze sprzęty AGD, których głośność nie będzie aż tak uciążliwa dla domowników. W mniejszym stopniu również Twoje meble i tkaniny w domu będą pochłaniały intensywne aromaty kuchenne.

Małe dzieci mogą mieć ograniczony dostęp do kuchni – wystarczy zamknąć drzwi, zamontować furtkę lub drewniany płotek. Dzięki temu masz większą kontrolę nad bezpieczeństwem malucha i zmniejsza się ryzyko wystąpienia poparzeń lub innych wypadków.

W kuchni zamkniętej wszystkie drobne sprzęty AGD, których często używasz, mogą swobodnie stać na blatach i nie musisz przejmować się wrażeniem bałaganu czy nieporządku. Możesz także wybrać wolnostojące modele sprzętów, co z pewnością odciąży Twój budżet.

Rozwiązania w kuchni zamkniętej są bardziej ergonomiczne. Łatwiej można zaprojektować trójkąt roboczy (o którym mowa będzie w dalszej części), a większa ilość ścian umożliwia zastosowanie dłuższych blatów, nawet na różnych wysokościach. Zmieści się więcej szafek i półek do przechowywania produktów, naczyń i pozostałego wyposażenia kuchennego.

Jeśli chcesz urządzić swoją kuchnię w zupełnie innym stylu, niż salon i jadalnię, kuchnia zamknięta będzie dla Ciebie strzałem w dziesiątkę! Nie musisz tak rygorystycznie trzymać się jednej koncepcji wystroju Twoich wnętrz. Minimalistyczny salon nie będzie przeszkadzał kuchni w stylu śródziemnomorskim. To świetne rozwiązanie dla domowników, którzy lubią odmienne style – jest okazją do kompromisów!

Wady kuchni zamkniętej

Przenoszenie potraw z kuchni zamkniętej do salonu czy jadalni jest nieco trudniejsze niż w przypadku pomieszczeń otwartych. Niekiedy ciężko jest otworzyć drzwi, przejść przez nie (są nierzadko bardzo wąskie), a kontakt z gośćmi i domownikami przebywającymi w salonie jest utrudniony. Bardziej problematyczne jest także sprzątanie ze stołu i przenoszenie naczyń i sztućców do kuchni (komu z nas nie rozsypały się po drodze widelce lub łyżeczki, kiedy próbowaliśmy nogą otworzyć drzwi kuchni?).

Aby kuchnia zamknięta nie wydawała się zbyt ciasna, warto przeznaczyć na nią nieco więcej powierzchni. Co prawda, już około 12 m2 wystarczy do urządzenia wygodnego pomieszczenia, jednak nie pozwoli na umieszczenie w nim niewielkiego stołu do szybkich posiłków czy wyspy kuchennej.

Warto w kuchni wyznaczyć miejsce na spożywanie dań – w większych pomieszczeniach możesz pokusić się na osobny stół lub wydłużyć jeden z blatów roboczych. W mniejszej kuchni taką funkcję może spełniać nieco podwyższony blat – barek albo składany blat umieszczony na ścianie.

W kuchniach zamkniętych należy pamiętać o odpowiedniej wentylacji i doświetleniu, dlatego tak ważne są okna. Nie ma tutaj możliwości przeniknięcia światła z salonu lub jadalni, dlatego dobrze rozplanuj punkty oświetleniowe.

Kucharz jest także bardziej odizolowany od gości i domowników. Jeśli chce uczestniczyć w rozmowach, musi co jakiś czas wychodzić i doglądać gotujących się potraw. To może być całkiem trudne!

Zamknięta kuchnia
Kuchnia zamknięta – jasna zabudowa meblowa sprawia, że pomieszczenie wydaje się większe

Zabudowa kuchenna

Po określeniu miejsca Twojej kuchni na planie domu i zdecydowaniu, czy będzie miała charakter otwarty lub zamknięty, czas na przemyślenie układu zabudowy meblowej. Nawet, jeśli planujesz remont w mieszkaniu, w którym nie masz wpływu na usytuowanie kuchni i jej wielkość, możesz skorzystać z kilku wskazówek, które pomogą Ci na stworzenie optymalnego wariantu.

Planując meble w kuchni, postaraj się stworzyć ergonomiczny układ, czyli taki, który usprawnia i ułatwia Twoją pracę. Pamiętaj także, że bardzo istotny jest kształt pomieszczenia, ilość i wymiary okien i drzwi.

Postaraj się wykorzystać zasadę trójkąta roboczego, co oznacza, że lodówka, płyta grzewcza i zlewozmywak będą stanowić jego wierzchołki. W idealnym układzie te punkty połączone są blatami roboczymi, a droga pomiędzy nimi jest najkrótsza, co bardzo usprawnia pracę.

Trójkąt roboczy

Trójkąt roboczy jest bardzo praktyczny, ze względu na pewną kolejność działań w kuchni. Najpierw wyjmujesz produkty z lodówki, myjesz je w zlewie, później kroisz i rozdrabniasz, a na końcu smażysz lub gotujesz na płycie grzewczej. Aby praca była bezpieczna, szybka i efektywna, warto umieścić je sprzęty na wierzchołkach Twojego trójkąta.

Wygodnie jest, aby pomiędzy nimi umieścić blaty robocze. Zazwyczaj przyjmuje się, że praca w kuchni jest ergonomiczna, jeśli wszystkie ramiona trójkąta dają łącznie długość około 7 lub 8 metrów. Wtedy masz pewność, że wszystko będzie zawsze pod ręką bez zbędnego przemierzania dodatkowych metrów.

Reklama

Teraz trochę matematyki… Zastanawiasz się, jakie odległości powinny być pomiędzy poszczególnymi wierzchołkami trójkąta? W dużej kuchni możesz zasugerować się poniższymi:

  • 120 – 210 cm pomiędzy lodówką i zlewozmywakiem,
  • 120 – 210 cm na „trasie” zlewu do płyty grzewczej,
  • 120 – 270 cm od płyty do lodówki.

W mniejszych pomieszczeniach wystarczą:

  • 50 – 150 cm pomiędzy lodówką i zlewozmywakiem,
  • 50 – 150 cm między zlewozmywakiem i kuchenką,
  • 100 – 200 cm od kuchenki do lodówki.

Długości blatów roboczych prezentują się następująco:

  • przy lodówce – praktyczny jest blat o długości około 60 cm, na którym możesz wypakować wszystkie zakupy i wykładać produkty z lodówki,
  • pomiędzy zlewozmywakiem i płytą grzewczą – to główny blat roboczy, może mieć około 80 – 100 cm. To właśnie na nim będziesz przygotowywać swoje dania, więc pozwól sobie na więcej miejsca. Przyda się do odłożenia umytych owoców i warzyw, pokrojenia ich, panierowania przed włożeniem na patelnię lub do garnka,
  • za płytą grzewczą – świetnie sprawdzi się blat o długości około 60 cm, na którym będziesz mógł odłożyć gorący garnek lub gotową potrawę.

Pamiętaj, że te odległości są orientacyjne i mają Ci pomóc w określeniu wymiarów Twojej idealnej zabudowy kuchennej. Dostosuj je przede wszystkim do swojej wygody i stylu życia pozostałych domowników, a także do wymiarów Twojej kuchni.

Trójkąt roboczy
Trójkąt roboczy – zabudowana lodówka i kuchenka znajdują się po jednej stronie, na przeciwko zlewozmywak na wyspie kuchennej

Układy zabudowy kuchennej

Układ kuchni z wyspą

Taki układ wyjątkowo dobrze sprawdza się zwłaszcza w kuchni otwartej. Może być granicą oddzielającą strefę wypoczynku i gotowania. Dzięki wyspie uzyskasz więcej blatów roboczych i miejsce do spożywania posiłków.

Wyspa, która z każdej strony ma szafki i szuflady, może stać się nie tylko stanowiskiem pracy, ale także spiżarnią i miejscem przechowywania najpotrzebniejszych narzędzi i naczyń. Dostęp do nich jest bardzo łatwy, bo wyspa z każdej strony jest odsłonięta. Dzięki zastosowaniu wyspy w Twojej kuchni będziesz miał swobodną okazję do rozmów z domownikami i gośćmi.

Wyspa w kuchni
Kuchnia z wyspą

Układ kuchni jednorzędowy pojedynczy

Najczęściej stosowany jest w wąskich i długich kuchniach, choć nie jest zbyt wygodny. W takim układzie zabudowa meblowa znajduje się tylko na jednej ścianie, więc nie ma możliwości zastosowania trójkąta roboczego.

Aby przygotowywanie posiłków w takiej kuchni było najbardziej optymalne i sprawne, warto pamiętać o kolejności umieszczenia najpotrzebniejszych sprzętów. Zacznij od prawej strony od wejścia: lodówki, następnie zlewozmywak i na końcu płyta. Pomiędzy nimi zastosuj blaty robocze.

Jeśli pomieszczenie jest bardzo wąskie, na drugiej ze ścian możesz umieścić półki lub składany stolik, który może pełnić rolę dodatkowego blatu. Przyjmuje się, że kuchnia powinna mieć szerokość około 180 cm, aby otwieranie szafek i mijanie się dwóch osób było bezproblemowe. Szerokość samego przejścia powinna wynosić co najmniej 90 cm.

Decydując się na układ jednorzędowy pojedynczy w otwartej kuchni, możesz pokusić się o barek lub niewielką wyspę. Umieszczając zlewozmywak lub płytę na wyspie, możesz dodatkowo poprawić ergonomię pracy.

Układ jednorzędowy w kuchni
Kuchnia z układem jednorzędowym pojedynczym

Układ kuchni dwurzędowy dwustronny – aleja

W takiej alei zabudowa kuchenna umieszczona jest na dwóch przeciwnych ścianach. Układ dwurzędowy dwustronny świetnie sprawdza się zarówno w dużych kuchniach, jak i tych mniejszych lub nawet w pomieszczeniach przechodnich. Masz wygodny dostęp do wszystkich szafek i półek, dużo miejsca do przechowywania produktów i możliwe jest zastosowanie trójkąta roboczego.

Jeśli masz taką możliwość, na jednej ścianie ulokuj zlewozmywak i kuchenkę, które rozdziel blatem roboczym. Na drugiej ze ścian możesz umieścić lodówkę, blat roboczy i wysoką lub niską zabudowę z piekarnikiem i kuchenką mikrofalową. Jeśli masz wystarczającą ilość miejsca, pomyśl o niewielkim kąciku do spożywania posiłków – może to być kawałek blatu lub składany stolik.

Wygodnie jest, kiedy pomieszczenie ma około 240 cm szerokości, a dla swobodnego poruszania się i korzystania z szafek przejście powinno mieć około 120 cm szerokości. Jeżeli Twoja kuchnia jest bardzo wąska, a planujesz zabudowę w formie alei, pomyśl nad zrezygnowaniem z drzwi lub wstawienie wersji przesuwanej – nie będą kolidowały z otwieraniem szafek. W bardzo dużych kuchniach możesz pokusić się o układ alei wzbogacony o wyspę na środku.

Układ dwurzędowy w kuchni
Układ dwurzędowy dwustronny w kuchni – aleja

Układ kuchni na planie litery „G”

Najlepiej sprawdza się w dużych kuchniach, kształtem zbliżonych do kwadratu. Zastosowany na bardzo małej powierzchni może być niewygodny i niepraktyczny – zabudowa na planie litery „G” ma sporą ilość narożników i dosyć skomplikowany układ, przez co korzystanie z niej będzie kłopotliwe i niefunkcjonalne.

Dokładnie przemyśl i zaprojektuj kierunki otwierania szafek i umieszczenia szuflad, ze względu na narożniki. Planując budżet, zwróć uwagę, że mechanizmy dla szafek narożnych mogą być nieco droższe. Fragment układu litery „G” możesz wykorzystać w kuchni otwartej jako barek albo półwysep.

Układ kuchni na planie litery „L”

Jest funkcjonalny i praktyczny w dużych kuchniach, o kształcie zbliżonym do kwadratu. W takim układzie popularne jest zastosowanie stołu, który może oddzielać strefę kuchenną od salonu i jadalni. Pomieszczenie powinno mieć co najmniej 270 cm szerokości.

Meble kuchenne umieszczone są wzdłuż dwóch prostopadłych do siebie ścian. Na jednej z nich możesz ulokować lodówkę i zlewozmywak, a na drugiej kuchenkę. Pomiędzy nimi warto umieścić długie blaty robocze. Pamiętaj o dobrym wykorzystaniu przestrzeni w narożniku – szafki mogą być wyposażone w elementy wysuwane albo obrotowe.

Układ mebli kuchennych w kształcie L
Układ zabudowy meblowej w kształcie litery „L”

Układ kuchni na planie litery „U”

Najczęściej jest stosowany w dużych i przestronnych kuchniach, także otwartych na salon lub jadalnię. Dobrze sprawdza się w kuchniach o kształcie zbliżonym do kwadratu. Meble kuchenne znajdują się wzdłuż trzech ścian, dzięki czemu idealnie wpasowują się w układ trójkąta roboczego.

Masz możliwość stworzenia długich blatów roboczych, dzięki czemu dwie osoby przygotowujące posiłek mają wystarczającą ilość przestrzeni do pracy. Dużo miejsca do przechowywania, dodatkowa spiżarnia i łatwy dostęp do szafek to tylko niektóre z zalet takiej zabudowy. Pamiętaj o dokładnym zaplanowaniu sposobów i kierunków otwierania szafek i szuflad, aby były bezkolizyjne.

Jeśli chcesz stworzyć spójne i harmonijne wnętrze, możesz zdecydować się na umieszczenie na jednej ze ścian gładkiej zabudowy z ukrytą lodówką, piekarnikiem i kuchenką mikrofalową. Jedno z ramion zabudowy możesz podwyższyć, aby uzyskać blat barowy.

Układ mebli kuchennych w kształcie U
Zabudowa kuchenna w kształcie litery „U”

Strefy funkcjonalne w kuchni

Chcesz pracować wygodnie w swojej kuchni? Czas na zaplanowanie stref funkcjonalnych! Kuchnia praktyczna i ergonomiczna to taka, która sprzyja wykonywaniu różnych czynności w odpowiedniej kolejności, bez niepotrzebnego zastanawiania się nad kolejnymi krokami w przygotowywaniu potraw.

Rozpocznijmy od strefy magazynowania zapasów. To wszystkie miejsca, w których przechowujesz mrożonki, żywność i półprodukty. Należą do nich: lodówka, szafki kuchenne i zamrażarka.

Dlaczego jest pierwszą strefą, w której powinien rozpocząć się Twój układ zabudowy? Odpowiedź jest bardzo prosta. Po powrocie z zakupów i wejściu do kuchni rozpoczynasz ich wykładanie – produkty wkładasz do lodówki i szafek. Także przed przygotowywaniem posiłku wszystkie składniki wyciągasz z tych właśnie miejsc i schowków. Oto odpowiedź, dlaczego wygodnie jest mieć tę strefę pod ręką w pierwszej kolejności.

Strefa ta powinna znajdować się najbliżej przy drzwiach. Pomiędzy lodówką i zlewozmywakiem dobrze jest umieścić blat roboczy, na którym wyłożysz zakupy przed włożeniem ich do lodówki, ale także przygotujesz zimne przekąski. Jeśli planujesz spiżarnię w domu, ona również powinna znajdować się blisko tej strefy.

Reklama

Podobnie ze strefą przechowywania – tutaj przede wszystkim mam na myśli szafki, szuflady i półki. W nich przechowujesz sztućce, narzędzia, naczynia i inne najpotrzebniejsze sprzęty. Ciekawym rozwiązaniem są różne wysuwane kosze i obrotowe elementy, które ułatwią dostęp do wszystkich przedmiotów.

Strefa zmywania to przede wszystkim zlewozmywak, zmywarka, suszarka do naczyń, kosz na odpady, szafka na detergenty i środki czystości oraz fragment blatu roboczego. To tutaj przygotowujesz produkty do ich dalszej obróbki – myjesz, nalewasz wody, obierasz, kroisz, a także zmywasz naczynia przed i po gotowaniu.

Teraz przejdźmy do strefy przygotowywania posiłków, centralnego miejsca w kuchni. To główny blat roboczy, na którym odbywa się całość przygotowania składników do gotowania, smażenia i pieczenia. Bliskość głównego blatu roboczego i zlewozmywaka zapewni Ci uporządkowaną pracę i nie będziesz musiał robić dodatkowych „kilometrów” podczas mycia warzyw, owoców, desek czy noży.

Przyjmuje się, że główny blat powinien mieć długość około 90 cm, aby korzystanie z niego było całkowicie komfortowe. Pamiętaj, żeby przy nim umieścić w szafkach i szufladach najpotrzebniejsze i najczęściej używane naczynia, narzędzia i sprzęty, a także przyprawy i pojemniki z mąką, makarony i kasze.

Dalej znajduje się strefa gotowania. Tutaj gotujesz, podgrzewasz, smażysz i pieczesz swoje dania. Składa się z płyty grzewczej, kuchenki mikrofalowej, piekarnika i okapu. Jeśli planujesz umieszczenie mikrofalówki i piekarnika w zabudowie, ulokuj je na wysokości oczu – dostęp do nich będzie najbardziej optymalny.

Jeśli masz wystarczającą ilość miejsca, pomyśl nad umieszczeniem za kuchenką krótkiego blatu (może być około 40-50 cm), na którym odłożysz gorący garnek lub udekorujesz talerze. Jeżeli nie dysponujesz zbyt dużą ilością miejsca, postaraj się zapewnić około 40 cm długości blatów roboczych. W miarę możliwości postaraj się nie rozdzielać blatów wysoką zabudową – praca w kuchni będzie wygodniejsza i bardziej praktyczna.

Pamiętaj, że możliwość umieszczenia sprzętów i urządzeń w takiej kolejności zależy przede wszystkim od wielkości kuchni i jej kształtu. Dostosuj kuchnię do swoich nawyków i potrzeb, a także do pozostałych domowników. Powyżej przedstawione wskazówki mają pomóc Ci w projektowaniu wymarzonej kuchni, a nie są stałymi i rygorystycznymi wymogami.

Reklama

Królowa nauk… w kuchni

Wiem, że zapewne wielu z Was nie przepada za matematyką (choć sporo ją uwielbia!), ale kilka matematycznych wskazówek może przydać Ci się przy planowaniu zabudowy w kuchni. Nie zrażaj się więc i przez chwilę poczujmy się jak prawdziwi matematycy!

Chcesz uniknąć bolącego kręgosłupa podczas krojenia na niewygodnym blacie? Masz dosyć pokonywania dużych odległości pomiędzy sprzętami? Złościsz się, że masz utrudniony dostęp do niektórych szafek i szuflad? Poznaj więc kilka rad, które pomogą Ci uniknąć tego typu kłopotów w przyszłości.

Warto podkreślić, że te wskazówki zostały stworzone dla „typowego użytkownika”. Pamiętaj więc, że musisz je zmodyfikować w taki sposób, aby odpowiadały Tobie i Twojej rodzinie. Jeśli jesteś bardzo wysoki lub dosyć niski, podane poniżej wymiary dostosuj do swojego wzrostu.

Odległości między sprzętami kuchennymi

Na pewno przyda Ci się:

  • odległość między blatem a szafkami górnymi – około 50-60 cm,
  • pomiędzy kuchenką i okapem – około 60-80 cm,
  • między dwoma rzędami szafek w układzie dwustronnym – minimum około 110-120 cm.

Reklama

Szerokości urządzeń i szafek

  • płyta gazowa lub ceramiczna umieszczona na szafce – 60 cm,
  • szafka na zlewozmywak z jedną komorą – 50 cm,
  • szafka na zlewozmywak z dwoma komorami – 90 cm,
  • lodówka w zabudowie – 60 cm,
  • lodówka dwudrzwiowa wolnostojąca od 90 cm do 120 cm,
  • lodówka o typie french door (na górze znajduje się lodówka, a na dole zamrażarka w formie szuflad) – 90 cm,
  • zmywarka – mniejsza wersja to 45 cm, większa 60 cm,
  • piekarnik – 60 cm (wysokość jego umieszczenia dostosuj do domowników),
  • szafki kuchenne – od 30 cm do 100 cm, szafki dolne najczęściej są dopasowane do sprzętów, czyli mają około 60 cm głębokości,
  • szafka w narożniku – około 100-105 cm.

Wysokości urządzeń i szafek

  • dolne szafki z blatem – około 90 cm,
  • blat – około 90 cm,
  • stół – około 75 cm,
  • barek – do około 115 cm,
  • kuchenka – najczęściej umieszczana jest na wysokości blatu.

Parapety i okna

Zastanów się, co planujesz umieścić w ich pobliżu. Masz do wyboru kilka opcji:

  • szafki kuchenne przy oknie – parapet na wysokości około 85-90 cm,
  • stół – parapet na wysokości około 75 cm,
  • zlew – pamiętaj o wysokości baterii (około 20 cm, ale zdarzają się też wyższe).

Kuchenka gazowa powinna być odsunięta od okna co najmniej 50 cm, aby wiatr nie zgasił ognia.

Kuchnia otwarta z wyspą
Pod parapetem umieszczono blaty robocze – zapewniają bezkolizyjne korzystanie z okien

Jaki blat kuchenny wybrać?

Nie muszę Cię przekonywać, że blat jest jedną z podstaw zabudowy kuchennej. Dobrze dobrany materiał zapewni Ci bezpieczne użytkowanie i odporność na zabrudzenia. Oprócz idealnego tworzywa istotna jest jego wysokość. Jest prosta zasada, według której możesz dobrać wymiar do Twojego wzrostu.

Zegnij swoją rękę w łokciu pod kątem prostym. Odległość od łokcia do blatu powinna wynosić około 10-15 cm.

Pomyśl też, jakie czynności będziesz wykonywać najczęściej na blatach. Do wyboru masz kilka wariantów:

  • blat – barek (spożywanie szybkich posiłków, odkładanie) – wysokość około 115 cm,
  • blat podręczny (obieranie, krojenie, bez dużego wysiłku fizycznego) – wysokość około 90-100 cm,
  • blat roboczy (czynności wykonywane z większym wysiłkiem, ucieranie, mieszanie, prace wykonywane na stojąco) – wysokość około 90 cm,
  • blat „niski” (ugniatanie ciasta, rozwałkowywanie, spożywanie posiłków) – wysokość około 70-80 cm.

Rodzaje blatów kuchennych

Przed wyborem materiału na blat kuchenny zwróć uwagę, aby był odporny na ścieranie, wilgoć, wysoką temperaturę, zabrudzenia i był dosyć łatwy w utrzymywaniu czystości. Do wyboru masz kilka rodzajów tworzyw.

Blat drewniany

Drewno w kuchni dzięki oryginalnemu usłojeniu może stać się główną dekoracją. Jest bardzo łatwe w obróbce, dzięki czemu możesz zaszaleć z oryginalnymi kształtami i wykończeniem.

Główną wadą blatu drewnianego jest słaba odporność na uszkodzenia i ślady użytkowania, wysoką temperaturę i zabrudzenia. Nieestetyczne ślady po gorących garnkach lub innych substancjach to z pewnością nie jest to, co chciałbyś zobaczyć w swojej kuchni. Blat drewniany jest bardzo chłonny i wrażliwy na zmiany temperatur, więc po pewnym czasie może się kurczyć lub wysychać.

Zamiast blatu z drewna litego możesz zdecydować się na wersję z klejeniem warstwowym, które jest nieco bardziej odporne na uszkodzenia i inne czynniki. Pamiętaj, że drewno musi być twarde – przykładowo wybierz dąb, buk, iroko, tek lub mahoń. Powierzchnię blatu zabezpiecz lakierem lub olejem, a w przypadku widocznych uszkodzeń delikatnie zeszlifuj i zaimpregnuj ponownie.

Drewniany blat w kuchni
Blat drewniany w kuchni
Blat laminowany z płyty MDF

Są jednym z popularniejszych wyborów w naszych kuchniach. Charakteryzują się bardzo wysoką odpornością na zabrudzenia, odkształcenia, wilgoć, wysokie temperatury i środki chemiczne. Ich niewysoka cena jest także ogromną zaletą.

Miejscem, w którym należy szczególnie uważać, są łączenia płyt blatu – najlepiej będzie je zabezpieczyć listwą i silikonem, aby nie odkształciły się pod wpływem wody. Ze względu na ogromną paletę kolorów i wzorów będziesz z pewnością miał w czym wybierać!

Blat laminowany z płyty MDF w kuchni
Biały blat laminowany z płyty MDF
Blat kamienny

Zdecydowaną zaletą jest ich trwałość i odporność na uszkodzenia i wysoką temperaturę. Musisz jednak pamiętać, że są bardzo ciężkie i dosyć trudne w obróbce. Na blat kuchenny idealnie nada się granit – jest twardy, odporny, wytrzymały i występuje w bardzo bogatej palecie kolorów.

Nie wszystkie rodzaje kamienia będą się sprawdzać w kuchni na blacie – chodzi tutaj o kamienie miękkie. Wybierając taki rodzaj, musisz liczyć się z tym, że łatwo będą się odbarwiać przy kontakcie ze środkami chemicznymi czy kwasami, szczególnie jeśli chodzi o piaskowiec lub marmur. Jeśli Twój kamienny blat uszkodzi się, możesz go zeszlifować, zaszpachlować i na koniec wypolerować.

Kamienny blat w kuchni
Blat kamienny w kuchni
Blat kompozytowy

Blaty kompozytowe mają właściwości podobne do kamiennych. Są wytrzymałe, odporne na zabrudzenia, a do tego dużo lżejsze i łatwiejsze w obróbce. W tej rodzinie blatów masz do wyboru: corian, silstone, kerrock, staron i rausolid.

Dolna część blatu to płyta wiórowa lub MDF, a górna to mieszanka minerałów, żywic epoksydowych i akrylowych. Wyglądem mogą bardzo realnie przypominać kamień. Ich zaletą jest również fakt, że możesz je połączyć bez spoin, czyli zachować jedną, gładką i równą powierzchnię.

Główną wadą jest ich mniejsza odporność na niektóre ślady i zarysowania, przykładowo powstałe po krojeniu lub przesuwaniu garnków. Jeśli zauważysz takie ślady, blat możesz wypolerować. Pamiętaj również, że postawienie na blacie garnka czy naczynia, które ma powyżej 200’C może odkształcić go, a nawet płyta może popękać.

Kompozytowy blat w kuchni
Blat kompozytowy w kuchni
Blat szklany

Być może brzmi dla Ciebie jeszcze trochę egzotycznie, ale szkło także możesz wykorzystać jako materiał blatowy w Twojej kuchni. Bardzo łatwo utrzymać je w czystości i jest trwałe. Możesz zdecydować się na wersję mleczną lub wariant z bogatej palety kolorów, a nawet pod szkłem umieścić ciekawą grafikę lub wzór.

Główną wadą jest możliwość powstawania zarysowań po naczyniach, sztućcach i codziennych czynnościach w kuchni. Blat szklany polecam szczególnie, jeśli planujesz kuchnię otwartą, a w niej fragment blatu do okazyjnego serwowania posiłków. Nie będzie więc narażony na intensywne użytkowanie, a może okazać się świetną dekoracją.

Blat stalowy

Blat stalowy to kompan szczególnie mieszkań i domów urządzonych nowocześnie, w stylu high-tech. Takie mieszkanie wypełnione jest nowinkami technologicznymi, a meble i dodatki wykonane są z metalu i szkła, połyskują i przyciągają wzrok.

Stal bardzo łatwo utrzymać w czystości, jest odporna na temperaturę i uszkodzenia. Możesz wybrać wersję błyszczącą lub bardziej matową. Nawet jeśli blat z czasem lekko się zarysuje, podkreśli to jedynie jego niepowtarzalny charakter. Główną wadą jest fakt, że na blacie stalowym pozostają ślady palców, które mogą wyglądać nieestetycznie. To istny koszmar dla czyściochów :).

Blat z płytek ceramicznych

Taki rodzaj blatu jest trwały i odporny na wysoką temperaturę i działanie środków chemicznych. Idealnie pasuje do kuchni urządzonej w stylu rustykalnym. Wadami z pewnością mogą być: brudzenie się fug, wrażliwość na upadek naczyń lub cięższych przedmiotów, a nawet nierówna powierzchnia, która dla niektórych może być niewygodna.

Planując blat z płytek, musisz pamiętać o tym, że są narażone na pękanie szczególnie na krawędziach.

Blat kuchenny z płytek
Blat z białych płytek ceramicznych

Jak zabezpieczyć ścianę nad blatem?

Ta część ściany narażona jest na zabrudzenia, kontakt z parą, wodą i wysoką temperaturą. Ważne jest zatem, aby materiał, który wybierzesz, stanowił nie tylko znakomitą ochronę, ale także był niesamowitą dekoracją kuchni.

Zastanów się, jaki kolor frontów i ścian planujesz w kuchni. To z pewnością pomoże Ci wybrać odpowiednie barwy i materiały do zastosowania na ścianę powyżej blatu. Więcej informacji na temat doboru kolorów do mieszkania znajdziesz w tym artykule.

Szkło kuchenne

Szkło jest jednym z popularniejszych materiałów do ochrony ścian w kuchniach. Jest odporne na zabrudzenia, wilgoć, a jego gładka powierzchnia sprzyja utrzymywaniu czystości. Najczęściej wybierany jest lacobel, który występuje w bardzo bogatym asortymencie kolorów i wzorów.

Możesz wybrać także nadruk na szkle z oryginalną grafiką albo zastosować inny wydruk lub tapetę, którą pokryjesz przezroczystym „kryształem”. Dzięki temu Twoje kuchenne wnętrze będzie oryginalne i niepowtarzalne.

Szkło może ulegać obiciom podczas codziennego użytkowania kuchni, dlatego należy zachować ostrożność. Montowane jest za pomocą kleju, szyn lub śrub. Możesz zachować odrobinę dystansu i pod szklaną płytą umieścić oświetlenie. Przed montażem pamiętaj o wycięciu otworów na włączniki i gniazdka.

Reklama

Płytki

Zdecydowanie popularne są płytki ceramiczne, które wykazują się trwałością, odpornością na wilgoć i temperaturę. Masz do wyboru ogromną ilość faktur, kolorów, wzorów i formatów. Asortyment zawiera nie tylko klasyczne kwadraty, ale także małe mozaiki, płytki trójwymiarowe, a nawet ogromne, niemal metrowe kafle. Zaletą jest również to, że świetnie imitują inne materiały: drewno, tkaninę czy beton.

Jedną z wad jest brudzenie się fug, które jest nieuniknione. Nawet jeżeli fugi są bardzo wąskie, z czasem mogą ciemnieć i konieczne jest ich systematyczne czyszczenie.

Farba wodoodporna

Jest stosunkowo tanim rozwiązaniem i bardzo wygodnym, jednak nie pozwoli Ci zaszaleć z oryginalnym wzorem lub grafiką, choć występują w szerokiej gamie kolorów. Ich największą zaletą jest odporność na wilgoć, ścieranie i łatwość w utrzymaniu czystości.

W swojej kuchni pomiędzy blatem a szafkami górnymi zastosowałam szkło z grafiką, ale na pozostałych ścianach użyłam farby Magnat Ceramic Plamoodpornej – więcej na temat zalet tej serii farb znajdziesz w poprzednim artykule.

Pamiętaj, że ściany pomalowane farbą nie są odporne na uszkodzenia, po których pozostają odpryski.

Tapeta

Na rynku masz bardzo duży wybór tapet przeznaczonych specjalnie do kuchni, odpornych na działanie wilgoci. Producenci oferują również tapety z indywidualnym nadrukiem, co uczyni Twoją kuchnię całkowicie niepowtarzalną.

Najpopularniejsze są tapety winylowe oraz z włókna szklanego. Pierwszy rodzaj składa się z warstwy papieru pokrytego winylem. Winyl jest odporny na zabrudzenia i wilgoć oraz łatwy w czyszczeniu. Jego zaletą jest również fakt, że może doskonale imitować kamień, drewno lub tynk strukturalny. Tapety z włókna szklanego są odporne na bardzo wysokie temperatury i wodę.

Reklama

Drewno

Najczęściej wybór pada na lakierowane płyty MDF albo lite drewno egzotyczne. Pamiętaj jednak, że drewniane elementy należy zaimpregnować i polakierować, aby utrzymać ich właściwości. Drewniana płyta w pobliżu kuchenki może odkształcić się z biegiem czasu – sprzyja temu działanie wilgoci i różnice w temperaturach.

Aluminium i stal nierdzewna

Ciekawie wyglądają we wnętrzach urządzonych w stylu industrialnym lub minimalistycznym. Świetnie prezentują się w połączeniu z surowością, szkłem i płytami MDF. Do wyboru masz płytki matowe lub błyszczące, wytłaczane lub strukturalne.

Do ściany możesz je przymocować za pomocą kleju, śrub lub nitów. Ze względu na wiele swoich zalet, takich jak odporność na wilgoć, wysoką temperaturę, trwałość i łatwość w czyszczeniu, zyskują coraz więcej zwolenników.

Kamień, okleina i konglomeraty

Możesz zastosować na ścianie ten sam materiał, co na frontach szafek lub blacie. Materiały te są odporne na wilgoć i łatwo utrzymać je w czystości. Dodatkowo, w Twojej kuchni zapanuje spokój i harmonia dzięki jednolitej kolorystyce.

Ściana kuchenna z płytkami
Ściana nad blatem i pomiędzy szafkami górnymi została wykończona płytkami heksagonalnymi – w kształcie wielokątów

Jaka podłoga do kuchni?

Kuchnia jest miejscem tworzenia kulinarnych pyszności, ma kontakt z ogniem i wodą, dlatego wykorzystane materiały powinny być trwałe, odporne i łatwe w czyszczeniu. Wspomniałam już o blatach, ścianach pomiędzy nimi i szafkami górnymi, więc pora na podłogę.

Nie da się uniknąć plam po tłuszczu, zachlapań i działania wilgoci w przestrzeni kuchennej. Możesz jednak sprawić, że prawidłowo wybrany materiał podłogowy nie będzie chłonął zabrudzeń, a jego czyszczenie będzie bardzo łatwe i szybkie.

Do wyboru masz między innymi:

  • płytki kamienne (granitowe, gresowe),
  • płytki ceramiczne,
  • beton,
  • linoleum,
  • drewno.

Więcej szczegółów na temat wyboru materiału podłogowego do kuchni i innych pomieszczeń w Twoim domu znajdziesz w artykule o podłogach w mieszkaniu.


Jak widzisz, urządzenie funkcjonalnej i zarazem zjawiskowej kuchni wcale nie musi być trudne. Wystarczy zastosować kilka prostych wskazówek, aby Twoje kulinarne królestwo było wygodne i sprawiało radość podczas gotowania dla siebie i całej rodziny. Przydały Ci się powyższe porady jak urządzić kuchnię? Koniecznie daj znać w komentarzu, jak urządziłeś swoją kuchnię!

Warte przeczytania?

Reklama

Dodaj komentarz

avatar
Prezent na Dzień Babci i Dziadka

Dzień Babci i Dziadka 2020. Prezenty na święto dziadków.

Prezent na urodziny dla mężczyzny

Co kupić mężczyźnie na urodziny?